Steeds meer Nederlanders gebruiken een elektrische fiets. Vooral onder 50-plussers is de e-bike populair: volgens het RIVM gebruikt 68 procent van de fietsende 50-plussers een elektrische fiets. Tegenwind en langere afstanden vormen minder snel een belemmering, waardoor je gemakkelijker met de fiets boodschappen doet, bij familie langsgaat of een uitgebreide fietstocht maakt. Een elektrische fiets is doorgaans aanzienlijk duurder dan een vergelijkbare fiets zonder trapondersteuning. Een diefstal of valpartij is daardoor meer dan vervelend: je kunt ineens voor een flinke rekening staan. Een fietsverzekering kan daarom verstandig zijn, afhankelijk van de waarde van de fiets, het gebruik en het risico dat je zelf kunt dragen. Het voorkomt het incident niet, maar kan de financiële gevolgen ervan wel beperken.
AVP- en WA-verzekering bij elektrische fietsen
Een gewone e-bike geldt juridisch als fiets wanneer de motor alleen ondersteuning geeft terwijl je trapt, een vermogen heeft van maximaal 250 watt en bij 25 kilometer per uur stopt met ondersteunen. Een loophulp tot 6 kilometer per uur is toegestaan. Voor zo’n fiets zijn geen kenteken, rijbewijs of afzonderlijke WA-verzekering verplicht. Veroorzaak je met een gewone e-bike schade aan een ander, dan valt je aansprakelijkheid in principe onder de particuliere aansprakelijkheidsverzekering (AVP). Controleer dat wel in je eigen voorwaarden. Een AVP vergoedt niet de schade aan of diefstal van je eigen fiets. Daarvoor heb je een fietsverzekering met de juiste dekking nodig. Een dergelijke verzekering is niet verplicht.
Let goed op wanneer een fiets is aangepast. Kan de motor zonder trappen sneller rijden dan de toegestane loophulp of blijft de ondersteuning boven 25 kilometer per uur werken, dan is het voertuig juridisch geen gewone e-bike meer. Een opgevoerde fiets wordt bovendien niet automatisch een legale speedpedelec. Daarvoor is een typegoedkeuring nodig. Rijden met een niet-goedgekeurd of opgevoerd voertuig kan ertoe leiden dat zowel de fietsverzekering als de AVP geen dekking biedt, terwijl de vereiste verzekering voor een motorrijtuig eveneens ontbreekt.
Voor een speedpedelec gelden andere regels. Een speedpedelec biedt trapondersteuning tot 45 kilometer per uur en geldt voor de wet als bromfiets. Daarom zijn onder meer een geel kenteken, bromfietsrijbewijs, goedgekeurde helm en WA-verzekering verplicht. De verplichte WA-verzekering vergoedt schade die je met de speedpedelec aan anderen veroorzaakt. Diefstal en schade aan de eigen speedpedelec vallen niet onder de gewone WA-dekking. Daarvoor heb je een aanvullende diefstal- of cascodekking nodig. Ook je eigen letsel is niet automatisch verzekerd. Daarvoor kan een afzonderlijke ongevallendekking nodig zijn.
Wanneer je een speedpedelec tijdens de wintermaanden niet gebruikt, kun je de WA-verzekering niet zonder meer beëindigen. Zolang het kenteken actief op jouw naam staat, blijft de verzekeringsplicht in beginsel bestaan. Wil je de WA-verzekering tijdelijk beëindigen, dan moet je ook het kenteken bij de RDW laten schorsen. Tijdens de schorsing mag de speedpedelec niet op de openbare weg staan of rijden. Controleer vooraf of de premiebesparing opweegt tegen de kosten en beperkingen van de schorsing. Vaak is dit niet het geval.
Zin en onzin van een fietsverzekering
Voor een gewone e-bike is een vrijwillige fietsverzekering voornamelijk bedoeld voor diefstal of schade aan de eigen fiets. Of zo’n verzekering zinvol is, hangt af van de waarde van de fiets en het risico dat je loopt. Een nieuwe e-bike die dagelijks bij een station staat, levert een ander risico op dan een zes jaar oude fiets die vooral voor zondagse ritten wordt gebruikt en thuis in een afgesloten garage staat. Stel jezelf daarom enkele praktische vragen. Wat is de fiets nu nog waard? Kun je zonder financiële problemen een vervangend exemplaar kopen? Hoe vaak laat je hem onbeheerd achter en waar gebeurt dat? Neem je de fiets mee op vakantie en staat hij dan bijvoorbeeld buiten bij een hotel, camping of vakantiewoning? Hoe hoger de actuele waarde en het diefstalrisico, des te verstandiger een fietsverzekering zal zijn.
Weet wel dat er meer is dan alleen de fietsverzekering en de aansprakelijkheidsverzekering. Ook andere verzekeringen kunnen nuttig zijn, maar het is belangrijk om goed de voorwaarden door te nemen. Er is bijvoorbeeld de inboedelverzekering. Een inboedelverzekering kan diefstal van een fiets uit de woning, garage of schuur vergoeden, maar daarbij gelden doorgaans beperkingen en strenge voorwaarden. Wellicht moeten er zichtbare braaksporen zijn en kan een maximale vergoeding gelden. Heb je een leasefiets, controleer dan eerst het leasecontract. Misschien zijn diefstal en schade al verzekerd en betaal je anders onnodig premie voor een overlappende dekking.
De juiste dekking kiezen: waar let je op?
Een fietsverzekering bestaat meestal uit een diefstaldekking, een uitgebreidere schade- of cascodekking en enkele optionele onderdelen. Met een diefstaldekking is de volledige fiets verzekerd wanneer hij onder de voorgeschreven omstandigheden wordt gestolen. Diefstal van alleen de accu, fietscomputer of andere onderdelen is niet altijd gedekt. Controleer daarom of losse onderdelen zijn meeverzekerd, welk eigen risico daarvoor geldt en of accessoires bij het verzekerde bedrag moeten worden opgeteld.
Een cascodekking kan schade door een val, botsing, vandalisme of poging tot diefstal vergoeden. Normale slijtage, roest, achterstallig onderhoud en een geleidelijk afnemende accucapaciteit zijn doorgaans uitgesloten. Ook een fabricagefout hoort in eerste instantie bij de garantie van de verkoper of fabrikant en niet bij de fietsverzekering. Controleer goed wat er gebeurt na het melden van schade. Sommige verzekeraars laten de fiets bij een aangesloten bedrijf repareren. Bij totaalverlies kan een uitkering in geld volgen, maar de verzekeraar kan de fiets ook door een vergelijkbaar exemplaar laten vervangen.
Pechhulp is vooral interessant wanneer je langere afstanden rijdt. Controleer of hulp ook vlak bij huis wordt verleend, hoeveel keer per jaar je er gebruik van mag maken en als je wordt vervoerd als reparatie ter plaatse niet lukt. Mogelijk is pechhulp beperkt tot het Nederlandse grondgebied.
Verhaalsrechtsbijstand kan helpen wanneer een andere verkeersdeelnemer schade veroorzaakt en de aansprakelijkheid of de hoogte van de vergoeding wordt betwist. Heb je al een gezinsrechtsbijstandverzekering met verkeersdekking, dan kan er overlap zijn. Controleer dat voordat je een aanvullende premie betaalt.
Bij het vergelijken van een verzekering voor je elektrische fiets verdient ook de vergoedingsregeling de nodige aandacht. Bij een nieuwwaarderegeling is doorgaans het bedrag dat op het moment van de schade nodig is voor een nieuwe, gelijkwaardige fiets het uitgangspunt. Een aanschafwaardegarantie gaat meestal uit van het bedrag dat je oorspronkelijk voor de fiets hebt betaald, zoals vermeld op de aankoopnota. De precieze definities en maximale vergoedingen verschillen echter per verzekeraar. Daarnaast moet je controleren wanneer de afschrijving begint en hoe snel de vergoeding daarna daalt. Na één, drie of vijf jaar kan de vergoeding bijvoorbeeld stapsgewijs worden verlaagd. Ook het eigen risico is een aandachtspunt. Dat kan een vast bedrag per schadegeval zijn, maar ook een percentage van de verzekerde waarde. Voor diefstal van de volledige fiets kan een andere regeling gelden dan voor een beschadigde of gestolen accu.
Een goed slot is essentieel voor een geldige diefstaldekking
Bij diefstal zal de verzekeraar doorgaans nagaan of je aan de beveiligingseisen uit de polis hebt voldaan. Veel verzekeraars eisen minimaal een ART-goedgekeurd slot. Voor sommige e-bikes kan daarnaast een tweede slot verplicht zijn. Sommige polissen schrijven voor dat je de fiets met het slot aan een vast object moet bevestigen. Controleer in de polis hoeveel ART-sterren nodig zijn en of een insteekketting als tweede slot telt. Via de zoekfunctie van Stichting ART kun je aan de hand van het merk, type of goedkeuringsnummer nagaan of een slot officieel is gecertificeerd. Bewaar de aankoopnota, het framenummer, de nummers van de accu en de originele fietssleutels. Laat een verloren sleutel via de fabrikant of een erkende sleutelservice vervangen. Na diefstal moet je snel aangifte doen en alle sleutels kunnen overleggen. Een tracker helpt alleen wanneer hij werkt, het abonnement actief is en de diefstal tijdig wordt gemeld.
Je merkt het: een passende fietsverzekering afsluiten is makkelijker gezegd dan gedaan. Er zijn niet alleen veel dekkingen om uit te kiezen, maar bovendien moet je ook rekening houden met veel verschillende polisvoorwaarden en verplichtingen. Vergelijk daarom niet alleen de premie, maar schenk ook aandacht aan de beveiligingseisen, afschrijvingsregelingen, het eigen risico, de uitsluitingen en dekkingen die je mogelijk al via andere verzekeringen hebt.